Τι συμβαίνει πραγματικά στο σώμα μας όταν τρώμε μια σαλάτα με σπανάκι ή μερικά παντζάρια; Μέχρι σήμερα, η απάντηση φαινόταν αρκετά απλή, παίρνουμε βιταμίνες, μέταλλα, φυτικές ίνες και άλλα πολύτιμα θρεπτικά συστατικά. Όμως σύμφωνα με την επιστήμη, η απάντηση μπορεί να είναι πολύ πιο ενδιαφέρουσα.
Συγκεκριμένα, νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cell, αναφέρει ότι το μικροβίωμα του εντέρου πειραματόζωων φαίνεται να μετατρέπει ορισμένα συστατικά των τροφών σε νέες ουσίες, οι οποίες ενδέχεται να επηρεάζουν λειτουργίες σε ολόκληρο το σώμα.
Η απρόσμενη «δουλειά» των βακτηρίων
Ερευνητές από το Karolinska Institutet, σε συνεργασία με γερμανικές ομάδες, μελέτησαν τον τρόπο με τον οποίο ορισμένα εντερικά βακτήρια πειραματόζωων επεξεργάζονται τα νιτρικά και τον φυτικό σίδηρο.
Τα νιτρικά βρίσκονται σε αρκετά λαχανικά, με το σπανάκι και τα παντζάρια να αποτελούν χαρακτηριστικά παραδείγματα. Όταν αυτά τα συστατικά φτάνουν στο έντερο, ορισμένα βακτήρια φαίνεται ότι μπορούν να τα χρησιμοποιήσουν για να δημιουργήσουν ενώσεις που ονομάζονται DNIC.
Το ενδιαφέρον είναι ότι οι συγκεκριμένες ενώσεις δεν φαίνεται να παραμένουν μόνο στο έντερο. Οι ερευνητές τις εντόπισαν σε διάφορους ιστούς, μεταξύ άλλων στο ήπαρ. Έτσι, το μικροβίωμα μπορεί να λειτουργεί σαν ένας μικροσκοπικός «επεξεργαστής» τροφής, μετατρέποντας συστατικά που καταναλώνουμε σε ουσίες με πιθανή βιολογική δράση.
Τι έδειξε έρευνα για το μικροβίωμα;
Μέσα από τα ευρήματα των ερευνητών, ενισχύθηκε την ιδέα ότι τα βακτήρια δεν αποτελούν απλώς «επιβάτες» του πεπτικού συστήματος. Πιθανόν να μπορούν και να συμμετέχουν ενεργά στον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός μας αξιοποιεί ορισμένα συστατικά της διατροφής.
Επιπλέον, οι επιστήμονες μελετώντας πειραματόζωα με προβλήματα που σχετίζονται με την καρδιαγγειακή και μεταβολική υγεία, όπως αυξημένη αρτηριακή πίεση, αγγειακές διαταραχές, προβλήματα στον έλεγχο του σακχάρου και συσσώρευση λίπους στο ήπαρ. Όταν αύξησαν τα επίπεδα των DNIC στον οργανισμό των ζώων, παρατήρησαν αρκετές θετικές αλλαγές. Η αρτηριακή πίεση μειώθηκε, η λειτουργία των αγγείων βελτιώθηκε, ο έλεγχος του σακχάρου έγινε καλύτερος και μειώθηκε η συσσώρευση λίπους στο ήπαρ. Παρόμοια ευρήματα παρατηρήθηκαν και σε ανθρώπινα ηπατικά κύτταρα και σε εργαστηριακά.
Οι επιστήμονες όμως δεν γνωρίζουν ακόμη αν η κατανάλωση σπανακιού, παντζαριών ή άλλων λαχανικών αυξάνει τα DNIC στον ανθρώπινο οργανισμό σε βαθμό που να προσφέρει προστατευτική δράση. Ωστόσο, η μελέτη προσθέτει μια πολύ ενδιαφέρουσα διάσταση στη σχέση διατροφής και υγείας. Ένα λαχανικό δεν είναι απλώς ένα σύνολο βιταμινών και μετάλλων. Μπορεί να αποτελεί μέρος μιας πολύπλοκης συνομιλίας ανάμεσα στη διατροφή, τα βακτήρια του εντέρου και τα υπόλοιπα όργανα του σώματος.