Οι φορητές συσκευές υγείας (wearables), όπως τα smartwatch και τα smart ring έχουν γίνει κομμάτι της καθημερινότητας των περισσότερων. Μετρούν βήματα, παλμούς, τις ώρες που κοιμόμαστε, τα επίπεδα στρες και πολλές ακόμη παραμέτρους, δίνοντας την αίσθηση ότι έχουμε πλήρη εικόνα της υγείας μας στην άκρη του χεριού μας.
Πόσο χρήσιμες είναι όμως όλες αυτές οι πληροφορίες; Σύμφωνα με τους ειδικούς, αρκετές μας βοηθούν να υιοθετήσουμε πιο υγιεινές συνήθειες, ωστόσο μόνο ορισμένες ίσως να μπορούν να αξιοποιηθούν από το γιατρό.
Οι μετρήσεις των wearables που φαίνεται να έχουν σημασία
Ανάμεσα στα δεδομένα που θεωρούνται πιο χρήσιμα είναι η καρδιακή συχνότητα, η καταγραφή πιθανών διαταραχών του καρδιακού ρυθμού, ο αριθμός των βημάτων και η συνολική διάρκεια του ύπνου.
Για παράδειγμα, ο αριθμός των καθημερινών βημάτων αποτελεί έναν αξιόπιστο δείκτη της φυσικής δραστηριότητας, ενώ η συνέπεια στις ώρες ύπνου και αφύπνισης συνδέονται με ενισχυμένη ευεξία γενικά.
Δεν είναι όλες οι μετρήσεις εξίσου αξιόπιστες
Παρά τον μεγάλο όγκο πληροφοριών που παρέχουν οι φορητές συσκευές, αρκετές μετρήσεις εξακολουθούν να μην είναι αρκετά ακριβείς για να χρησιμοποιηθούν ως διαγνωστικά εργαλεία. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η αρτηριακή πίεση, ο κορεσμός οξυγόνου στο αίμα και τα επιμέρους στάδια του ύπνου, καθώς οι μετρήσεις μπορεί να αποκλίνουν σημαντικά από εκείνες που πραγματοποιούνται με ιατρικό εξοπλισμό.
Το ίδιο ισχύει και για αρκετούς σύνθετους δείκτες, όπως για παράδειγμα η «βιολογική ηλικία». Κάθε εταιρεία χρησιμοποιεί διαφορετικούς αλγόριθμους για να υπολογίσει αυτές τις τιμές, γεγονός που δυσκολεύει την ερμηνεία τους και περιορίζει την κλινική τους χρησιμότητα.
Μην κολλάτε σε έναν αριθμό
Όπως εξηγούν οι ειδικοί, αυτό που φαίνεται να έχει μεγαλύτερη αξία είναι η εξέλιξη των μετρήσεων με την πάροδο του χρόνου και όχι μια μεμονωμένη ένδειξη.
Ο αυξημένος καρδιακός ρυθμός κάποια στιγμή ή μια κακή νύχτα ύπνου δεν σημαίνουν απαραίτητα ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα. Αν όμως παρατηρείτε μια σταθερή αλλαγή για καιρό ή ότι συνοδεύεται από συμπτώματα, τότε καλό θα ήταν να το συζητήσετε με το γιατρό σας.
Όταν η παρακολούθηση γίνεται πηγή άγχους
Τα wearables μπορούν να λειτουργήσουν ως κίνητρο για καλύτερες συνήθειες, περισσότερη άσκηση, ενυδάτωση, καλύτερο ύπνο. Ωστόσο, η συνεχής ενασχόληση με τις μετρήσεις μπορεί να έχει και το αντίθετο αποτέλεσμα, εντείνοντας το άγχος για την επίτευξη «τέλειων» μετρήσεων.
Όπως συμβαίνει με όλα στη ζωή, το μέτρο και σε αυτή τη περίπτωση φαίνεται να είναι η καλύτερη προσέγγιση.
Πώς να αξιοποιήσετε σωστά τα δεδομένα των wearables
Οι ειδικοί προτείνουν να αντιμετωπίζουμε τις φορητές συσκευές ως εργαλεία παρακολούθησης, έχοντας κατά νου ότι οι μετρήσεις τους δεν είναι πάντα απολύτως ακριβείς ούτε αλάνθαστες.
Τα δεδομένα τους μπορούν να βοηθήσουν στην αναγνώριση συνηθειών ή αλλαγών στον τρόπο ζωής και να αποτελέσουν αφορμή για μια συζήτηση με το γιατρό σας, εάν νιώσετε ότι χρειάζεται. Ωστόσο, καμία ένδειξη από μόνη της δεν αρκεί για να επιβεβαιώσει ή να αποκλείσει μια διάγνωση.