Ο Γρηγόρης Γρηγοριάδης, ο οποίος πέθανε στις 16 Ιανουαρίου, ήταν ένας πρωτοπόρος βιοχημικός σχετικά άγνωστος στη χώρα μας, που έκανε καριέρα στη Βρετανία ερευνώντας τη θεραπευτική χρήση των λιποσωμάτων – και θέτοντας τα θεμέλια για την ανάπτυξη των εμβολίων κατά της Covid-19. Η συνεισφορά του στην επιστημονική έρευνα ήταν τόσο σημαντική, που η εφημερίδα Telegraph την μεταφέρει στη νεκρολογία του.
Σύμφωνα με τα λεγόμενά του, η ομάδα του αποφάσισε γύρω στο 1971 να διερευνήσει κατά πόσο μπορούσαν να «παγιδεύσουν» ένα εμβόλιο εντός των λιποσωμάτων. Σύντομα διαπίστωσαν ότι με αυτή τη μέθοδο μεταφοράς, εμφανιζόταν μεγαλύτερη ανάπτυξη αντισωμάτων στον οργανισμό. Ακολούθως απέδειξαν ότι τα λιποσώματα θα μπορούσαν να λειτουργήσουν και ως «ανοσοενισχυτικά» για την δράση των εμβολίων.
Η μελέτη του, που δημοσιεύθηκε σε σημαντικά επιστημονικά έντυπα το 1971 και το 1974, προσέλκυσε διεθνές ενδιαφέρον και οδήγησε στην χρήση των λιποσωμάτων και των λιπιδικών νανοσωματιδίων –παρακλάδι της λιποσωματικής τεχνολογίας– ως το διεθνές πρότυπο των συστημάτων χορήγησης φαρμάκων.
Οι εφαρμογές της συγκεκριμένης μεθόδου περιλαμβάνουν πλέον τις θεραπείες ειδών καρκίνου, του διαβήτη, καθώς και σπάνιων κληρονομικών μεταβολικών διαταραχών όπου ελαττωματικά ένζυμα εμποδίζουν τα κύτταρα να διασπάσουν τα απόβλητα. Αλλά η κρισιμότερη εφαρμογή της τεχνολογίας ήταν ο καθοριστικός ρόλος της στην ανάπτυξη εμβολίων που χρησιμοποιούνται στην παγκόσμια μάχη κατά της Covid-19.
Τα εμβόλια χρησιμοποιούν αγγελιοφόρο RNA (mRNA), ένα γενετικό υλικό που οδηγεί σε προστατευτική απόκριση αντισωμάτων στον υπεύθυνο ιό, Sars-Cov-2. Το mRNA είναι εξαιρετικά εύθραυστο, ωστόσο, και θα καταστραφεί εάν εγχυθεί απευθείας στο σώμα. Για την προστασία του, είναι περιτυλιγμένο σε λιπιδικά νανοσωματίδια, τα οποία λειτουργούν επίσης ως ανοσοενισχυτικά για την απόκριση του οργανισμού.
Ο Γρηγοριάδης θεωρούσε «πολύ ικανοποιητικό» το γεγονός ότι το έργο του έπαιξε ζωτικό ρόλο στην ανάπτυξη των εμβολίων. «Ως επιστήμονας τείνεις να υποβαθμίζεις τον συναισθηματικό παράγοντα», ανέφερε σε συνέντευξή του το 2021, «αλλά είμαι υπερήφανος που η τεχνολογία των εμβολίων έχει τις ρίζες της στη δουλειά την οποία ξεκινήσαμε για πρώτη φορά στο Λονδίνο πριν από 50 χρόνια».
Το 1997, ο Γρηγοριάδης ίδρυσε την Lipoxen (νυν Xenetic Biosciences), μια θυγατρική εταιρεία της Φαρμακευτικής Σχολής –η οποία εδρεύει πλέον στη Βοστόνη της Μασαχουσέτης στις ΗΠΑ– που ασχολείται με την αξιοποίηση των λιποσωματικών τεχνολογιών. Διετέλεσε διευθυντής ερευνών της εταιρείας μέχρι το 2015.
Τα ευρύτερα ενδιαφέροντά του περιλάμβαναν την ιστορία και τη φιλοσοφία της Αρχαίας Αθήνας, την πολιτική, και τη δημιουργική γραφή. Το 1968 παντρεύτηκε τη Σούζαν Μπάιρον-Μπράουν, με την οποία απέκτησε έναν γιο και μια κόρη. Πέθανε περίπου ενάμιση μήνα πριν κλείσει τα 92 του χρόνια.
Ακολουθήστε το Protagon στο Google News