Όταν μιλάμε για τη ΔΕΠΥ (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας), το μυαλό μας πηγαίνει συνήθως στη δυσκολία συγκέντρωσης, την παρορμητικότητα και την υπερκινητικότητα. Υπάρχει όμως μια λιγότερο γνωστή πλευρά της διαταραχής που φαίνεται να αφορά το έντερο.
Συγκεκριμένα μια νέα μεγάλη ανάλυση, η οποία συνδύασε δεδομένα από 23 μελέτες και περισσότερα από 1,9 εκατομμύρια άτομα, εντόπισε μια ενδιαφέρουσα σχέση ανάμεσα στη ΔΕΠΥ και σε μια σειρά από γαστρεντερικά συμπτώματα.
ΔΕΠΥ: Περισσότερα προβλήματα στο στομάχι και το έντερο
Σύμφωνα με τα δεδομένα, τα άτομα με ΔΕΠΥ είχαν περίπου 48% υψηλότερες πιθανότητες να εμφανίζουν γαστρεντερικά συμπτώματα σε σχέση με άτομα χωρίς ΔΕΠΥ. Η εικόνα δεν περιοριζόταν σε ένα μόνο σύμπτωμα. Οι ερευνητές εντόπισαν αυξημένες πιθανότητες για:
- σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου
- δυσκοιλιότητα
- διάρροια
- δυσπεψία
- κοιλιακό πόνο
- γενικότερες ενοχλήσεις από το στομάχι και το έντερο.
Η μεγαλύτερη διαφορά αφορούσε την ακούσια απώλεια ελέγχου του εντέρου (εγκόπριση). Τα άτομα με ΔΕΠΥ είχαν περισσότερες από τέσσερις φορές υψηλότερες πιθανότητες να εμφανίσουν το συγκεκριμένο πρόβλημα. Το εύρημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς πρόκειται για ένα σύμπτωμα που μπορεί να προκαλέσει ντροπή ή αμηχανία και συχνά δεν συζητιέται ανοιχτά.
Τι μπορεί να συνδέει τον εγκέφαλο με το έντερο;
Τα τελευταία χρόνια, η επιστημονική έρευνα έχει στρέψει το ενδιαφέρον της στον άξονα εγκεφάλου-εντέρου, δηλαδή στο πολύπλοκο σύστημα επικοινωνίας ανάμεσα στο νευρικό σύστημα και το πεπτικό. Το έντονο στρες, για παράδειγμα, μπορεί να επηρεάσει άμεσα τη λειτουργία του εντέρου. Και για αρκετά άτομα με ΔΕΠΥ, η διαχείριση του στρες και των συναισθημάτων μπορεί να αποτελεί καθημερινή πρόκληση.
Παράλληλα, οι διατροφικές συνήθειες μπορεί να παίζουν ρόλο. Η παράλειψη γευμάτων, η κατανάλωση φαγητού σε ακανόνιστες ώρες ή μια διατροφή με λίγες φυτικές ίνες μπορούν να επηρεάσουν την πέψη και τη λειτουργία του εντέρου.
Μήπως φταίνε και τα βακτήρια του εντέρου;
Το έντερο φιλοξενεί τρισεκατομμύρια μικροοργανισμούς, οι οποίοι συμμετέχουν σε πολλές λειτουργίες του οργανισμού. Προηγούμενες έρευνες έχουν δείξει ότι η σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος μπορεί να διαφέρει μεταξύ ανθρώπων με και χωρίς ΔΕΠΥ. Οι ερευνητές θεωρούν ότι οι αλλαγές στην επικοινωνία μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου, σε συνδυασμό με πιθανές αλλαγές στο μικροβίωμα και στη φλεγμονώδη απόκριση, θα μπορούσαν να συμβάλλουν στην εμφάνιση ορισμένων πεπτικών συμπτωμάτων.
Ωστόσο, δεν γνωρίζουμε ακόμη αν η ΔΕΠΥ προκαλεί τα γαστρεντερικά προβλήματα ή αν υπάρχει ένας κοινός μηχανισμός που συνδέει τα δύο. Το σημαντικό μήνυμα της έρευνας δεν είναι ότι κάθε άνθρωπος με ΔΕΠΥ θα αντιμετωπίσει προβλήματα πέψης. Είναι ότι τα γαστρεντερικά συμπτώματα φαίνεται να εμφανίζονται συχνότερα και αξίζει να λαμβάνονται σοβαρά υπόψη.
Σε κάθε περίπτωση η συζήτηση με έναν γιατρό μπορεί να σας βοηθήσει να εντοπίσετε ποια είναι η πραγματική αιτία ενός προβλήματος και να σας συμβουλέψει καταλλήλως.