Το σκληρόδερμα, γνωστό και ως συστηματική σκλήρυνση όταν αφορά ολόκληρο τον οργανισμό, είναι μια σπάνια χρόνια αυτοάνοση πάθηση που χαρακτηρίζεται από υπερβολική παραγωγή κολλαγόνου και άλλων συστατικών του συνδετικού ιστού. Η διαδικασία αυτή μπορεί να προκαλέσει πάχυνση και σκλήρυνση του δέρματος, ενώ σε ορισμένες μορφές μπορεί να επηρεάσει και εσωτερικά όργανα.
Η διάγνωση της συστηματικής σκλήρυνσης δεν βασίζεται σε ένα μόνο σύμπτωμα ή μία εξέταση. Ο ρευματολόγος αξιολογεί την κλινική εικόνα και, ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να ζητήσει ειδικά αυτοαντισώματα, τριχοειδοσκόπηση και εξετάσεις για την εκτίμηση πιθανής συμμετοχής εσωτερικών οργάνων.
Το σκληρόδερμα είναι σύνθετη νόσος με διαφορετικές μορφές και πολύ διαφορετική πορεία από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η αναγνώριση των πρώτων συμπτωμάτων και η συστηματική παρακολούθηση έχουν ιδιαίτερη σημασία, επειδή η έγκαιρη αξιολόγηση μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό πιθανών επιπλοκών και στον κατάλληλο σχεδιασμό της αντιμετώπισης.