Θα μπορούσε ένα σουτιέν να συμβάλει στην πιο έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού; Ερευνητές από τη Γαλλία και την Ελβετία επιχείρησαν να μετατρέψουν τον κοινό στηθόδεσμο σε μια «έξυπνη» συσκευή που μπορεί να αξιοποιηθεί για την ανίχνευση ύποπτων αλλοιώσεων στον μαστό, συνδυάζοντας αισθητήρες θερμοκρασίας με ειδικούς αλγορίθμους. Και τα πρώτα αποτελέσματα φαίνονται ενθαρρυντικά.
Βέβαια η τεχνολογία του PHI-BRA Smart Bra βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο ερευνητικό στάδιο και δεν αποτελεί διαγνωστικό εργαλείο ούτε υποκατάστατο της μαστογραφίας. Θα μπορούσε, όμως, εφόσον αποδειχθεί αξιόπιστη σε μεγαλύτερες μελέτες, να λειτουργήσει συμπληρωματικά στον καθιερωμένο προληπτικό έλεγχο.
Πώς λειτουργεί το «έξυπνο» σουτιέν
Η συσκευή φοριέται για περίπου 30 λεπτά και καταγράφει μικρές μεταβολές στη θερμοκρασία της επιφάνειας του στήθους. Η μέτρηση αυτή βασίζεται στις αρχές της ιατρικής θερμογραφίας, βάσει της οποίας μια ύποπτη αλλοίωση μπορεί να συνδέεται με αυξημένη αιμάτωση και μεταβολική δραστηριότητα, προκαλώντας τοπικές διαφοροποιήσεις στη θερμοκρασία.
Παράλληλα, το PHI-BRA διαθέτει ηλεκτρόδια που εξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο το ηλεκτρικό ρεύμα χαμηλής έντασης περνά μέσα από τους ιστούς. Η μέθοδος ονομάζεται βιοηλεκτρική εμπέδηση και αξιοποιεί τη διαφοροποίηση των ηλεκτρικών ιδιοτήτων ανάμεσα σε ιστούς με διαφορετική σύσταση. Πιο απλά, η συσκευή αναζητά δύο ειδών ενδείξεις:
- Ασυνήθιστα μοτίβα θερμοκρασίας
- Αλλαγές στη δομή των ιστών
Στη συνέχεια, ένας αλγόριθμος αναλύει τα δεδομένα και εντοπίζει σημεία που ενδέχεται να χρειάζονται περαιτέρω ιατρικό έλεγχο.
Τι έδειξε η πρώτη δοκιμή
Στην πρώτη δοκιμή σε ανθρώπους, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Sensors, συμμετείχαν αρχικά 15 γυναίκες για τη ρύθμιση του συστήματος. Η κύρια ανάλυση βασίστηκε σε άλλες 26 γυναίκες, 13 με αλλοιώσεις στον μαστό και 13 χωρίς. Το μοντέλο, που βασίστηκε στις μεταβολές της θερμοκρασίας, κατάφερε να ανιχνεύσει περίπου το 85% των περιπτώσεων με αλλοίωση, ενώ ταξινόμησε σωστά περίπου το 77% των γυναικών χωρίς αλλοίωση. Δεν καταγράφηκαν ανεπιθύμητες ενέργειες από τη χρήση της συσκευής.
Τα ευρήματα αν και ενθαρρυντικά, βασίζονται σε ένα πολύ μικρό δείγμα, γεγονός που περιορίζει τη γενίκευση των αποτελεσμάτων. Επιπλέον οι ερευνητές εξέτασαν την ικανότητα της συσκευής να διακρίνει την παρουσία αλλοιώσεων χωρίς να αποτελεί από μόνη της διαγνωστικό εργαλείο για τον καρκίνο. Επίσης οι μετρήσεις της ηλεκτρικής εμπέδησης φάνηκαν λιγότερο αξιόπιστες, κυρίως επειδή η επαφή των αισθητήρων με το δέρμα δεν ήταν πάντοτε η ίδια.
Δεν υποκαθιστά τη μαστογραφία
Η μαστογραφία παραμένει η κύρια μέθοδος προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού. Το PHI-BRA προορίζεται ως ένα πιθανό συμπληρωματικό μέσο, το οποίο στο μέλλον θα μπορούσε να επιτρέπει την πιο τακτική παρακολούθηση ανάμεσα στους προγραμματισμένους ελέγχους.
Μια τέτοια δυνατότητα ενδέχεται να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη για γυναίκες με αυξημένο κίνδυνο ή για περιπτώσεις στις οποίες χρειάζεται πιο συχνή παρακολούθηση. Τα ευρήματα ωστόσο, θα πρέπει πρώτα να επιβεβαιωθούν μέσα από μεγαλύτερες και πιο αντιπροσωπευτικές κλινικές μελέτες.
Από το PHI-BRA στον αισθητήρα του MIT
Η συγκεκριμένη τεχνολογία δεν είναι η μόνη που δοκιμάζεται. Ερευνητές του MIT έχουν αναπτύξει και μια μικρή συσκευή υπερήχων που προσαρμόζεται στο σουτιέν και μπορεί να απεικονίζει τον μαστικό ιστό. Οι ερευνητικές αυτές προσπάθειες δείχνουν ότι τα wearables ίσως αποκτήσουν στο μέλλον έναν πιο ουσιαστικό ρόλο στην πρόληψη.
Προς το παρόν πάντως, το «έξυπνο» σουτιέν παραμένει ένα πολλά υποσχόμενο ερευνητικό εγχείρημα. Δεν αντικαθιστά τον τακτικό προληπτικό έλεγχο και κάθε ύποπτη αλλαγή στο στήθος εξακολουθεί να χρειάζεται αξιολόγηση από γιατρό.