
Μετά τη διάγνωση καρκίνου, η κίνηση μπορεί να μοιάζει δύσκολη υπόθεση. Η κόπωση, οι παρενέργειες της θεραπείας και η ανασφάλεια για το τι επιτρέπεται συχνά περιορίζουν τη δραστηριότητα. Ωστόσο, η άσκηση, όταν προσαρμόζεται στις ανάγκες του ασθενούς, μπορεί να αποτελέσει ουσιαστικό μέρος της φροντίδας του.
Τα ερευνητικά δεδομένα υποστηρίζουν εδώ και χρόνια τη συμβολή της στη δύναμη, τη λειτουργικότητα και την αντιμετώπιση της κόπωσης. Μια μεγάλη κλινική δοκιμή πρόσθεσε ισχυρές ενδείξεις ότι, σε συγκεκριμένους ασθενείς με καρκίνο του παχέος εντέρου, ένα οργανωμένο πρόγραμμα θα μπορούσε να βελτιώσει και την πορεία της νόσου.
Η μελέτη που ενίσχυσε τα δεδομένα
Η κλινική μελέτη CHALLENGE, που δημοσιεύθηκε στο New England Journal of Medicine, συμπεριέλαβε 889 ανθρώπους με καρκίνο του παχέος εντέρου, σταδίου III ή σταδίου II υψηλού κινδύνου. Όλοι είχαν υποβληθεί σε χειρουργείο και είχαν ολοκληρώσει τη συμπληρωματική χημειοθεραπεία.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες. Η μία ακολούθησε ένα οργανωμένο πρόγραμμα άσκησης διάρκειας τριών ετών, με καθοδήγηση και υποστήριξη. Η άλλη έλαβε ενημερωτικό υλικό για την υγεία. Στα πέντε χρόνια, το εκτιμώμενο ποσοστό όσων παρέμεναν εν ζωή χωρίς υποτροπή ή εμφάνιση νέου πρωτοπαθούς καρκίνου ήταν 80,3% στην ομάδα άσκησης, έναντι 73,9% στην ομάδα ενημέρωσης. Στα οκτώ χρόνια, η συνολική επιβίωση εκτιμήθηκε σε 90,3% και 83,2%, αντίστοιχα.
Η τυχαία κατανομή ενισχύει την αξιοπιστία των ευρημάτων, καθώς περιορίζει την πιθανότητα η διαφορά να οφείλεται απλώς στο ότι οι πιο υγιείς άνθρωποι ασκούνται περισσότερο. Τα αποτελέσματα αφορούν, πάντως, αυτόν τον συγκεκριμένο πληθυσμό και μια παρέμβαση που προστέθηκε στην καθιερωμένη θεραπεία.
Μια ευρύτερη εικόνα για τα οφέλη από την άσκηση
Τα ευρήματα αυτά προστίθενται σε μια σειρά ερευνών που εξελίσσονται εδώ και χρόνια. Μελέτες παρατήρησης, ιδιαίτερα για τον καρκίνο του μαστού, έχουν συνδέσει τη σωματική δραστηριότητα με καλύτερη πρόγνωση. Η CHALLENGE ενισχύει αυτή την εικόνα με δεδομένα από κλινική δοκιμή, χωρίς ακόμη να μπορούμε να γενικεύσουμε το όφελος στην επιβίωση σε όλες τις μορφές καρκίνου.
Πιο εδραιωμένη είναι η συμβολή της άσκησης στην αντιμετώπιση της κόπωσης, όπως δείχνουν κλινικές δοκιμές κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Πρόκειται για ένα όφελος με άμεση σημασία για τον ασθενή. Η μεγαλύτερη αντοχή μπορεί να τον βοηθήσει να ανταποκρίνεται καλύτερα στις καθημερινές του ανάγκες αλλά και να επιστρέψει σε δραστηριότητες που είχε περιορίσει. Για να αξιοποιηθεί, όμως, χρειάζεται ένα πρόγραμμα που να λαμβάνει υπόψη ακριβώς αυτές τις δυσκολίες.
Περισσότερα από μια συμβουλή για περπάτημα
Η CHALLENGE εξέτασε ένα οργανωμένο πρόγραμμα με μακροχρόνια υποστήριξη. Η καθοδήγηση βοηθούσε τους συμμετέχοντες να εντάξουν την άσκηση στη ζωή τους και να διατηρήσουν τη συνήθεια.
Αυτή η διάσταση έχει σημασία. Ένας άνθρωπος που αντιμετωπίζει εξάντληση ή πόνο χρειάζεται αξιολόγηση, ρεαλιστικούς στόχους και προσαρμογές. Η μορφή και η ένταση της άσκησης πρέπει να συμφωνούνται με την ογκολογική ομάδα και με επαγγελματία με σχετική κατάρτιση. Στη μελέτη καταγράφηκαν συχνότερα μυοσκελετικά προβλήματα στην ομάδα άσκησης, υπογραμμίζοντας περαιτέρω την ανάγκη προσεκτικού σχεδιασμού.


