Ένα εξελιγμένο φάρμακο για τη μείωση της χοληστερόλης μπορεί να αλλάξει ριζικά τους κανόνες στην πρόληψη των καρδιακών παθήσεων. Ερευνητές από το Mass General Brigham διαπίστωσαν ότι η δραστική ουσία εβολοκουμάμπη (evolocumab), η οποία συνήθως χορηγείται σε άτομα που πάσχουν ήδη από καρδιαγγειακά νοσήματα, μπορεί να μειώσει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης πρώτου εμφράγματος ή εγκεφαλικού επεισοδίου σε ασθενείς με διαβήτη υψηλού κινδύνου -ακόμη και πριν ανιχνευθεί φραγή στις αρτηρίες τους από αθηρωματική πλάκα.
Τα αποτελέσματα της έρευνας παρουσιάστηκαν στο Ετήσιο Επιστημονικό Συνέδριο του Αμερικανικού Κολλεγίου Καρδιολογίας και δημοσιεύθηκαν ταυτόχρονα στο επιστημονικό περιοδικό JAMA.
Σύμφωνα με τον Nicholas A. Marston, καρδιολόγο στο Mass General Brigham Heart and Vascular Institute, τα ευρήματα αυτά δείχνουν το όφελος της εντατικής μείωσης της χοληστερόλης σε πολύ πιο πρώιμο στάδιο και αναμένεται να αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζεται η πρόληψη.
Η σημασία της μείωσης της «κακής χοληστερόλης»
Η μείωση των επιπέδων της λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL-C), γνωστής ως «κακής χοληστερόλης», παραμένει ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους προστασίας της καρδιάς. Η εβολοκουμάμπη ανήκει σε μια κατηγορία φαρμάκων που ονομάζονται αναστολείς PCSK9 και μπορεί να μειώσει τα επίπεδα της LDL-C κατά περίπου 60%. Συνήθως χρησιμοποιείται σε συνδυασμό με στατίνες, οι οποίες αποτελούν την καθιερωμένη θεραπεία. Ωστόσο, άτομα χωρίς διαγνωσμένη αθηροσκλήρωση αλλά με υψηλό κίνδυνο, συνήθως λαμβάνουν μόνο στατίνες, αν τους χορηγηθεί κάποια φαρμακευτική αγωγή.
Τα στοιχεία προέρχονται από μια ανάλυση υποομάδας της τυχαιοποιημένης δοκιμής VESALIUS-CV, η οποία χρηματοδοτήθηκε από την Amgen Inc. Οι ερευνητές μελέτησαν 3.555 ασθενείς που έπασχαν από διαβήτη υψηλού κινδύνου αλλά δεν παρουσίαζαν σημαντική αθηροσκλήρωση. Ως διαβήτης υψηλού κινδύνου ορίστηκε η παρουσία της νόσου για τουλάχιστον 10 χρόνια, η ανάγκη για καθημερινή χορήγηση ινσουλίνης ή η ύπαρξη βλάβης στα μικρά αιμοφόρα αγγεία λόγω του διαβήτη.
Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες: η μία λάμβανε ενέσεις εβολοκουμάμπης κάθε δύο εβδομάδες και η άλλη ένα εικονικό φάρμακο (placebo). Όλοι οι ασθενείς συνέχισαν παράλληλα τις τυπικές θεραπείες τους με στατίνες και εζετιμίμπη.
Σημαντική πτώση στα επίπεδα χοληστερόλης
Οι ασθενείς που έλαβαν εβολοκουμάμπη παρουσίασαν πολύ μεγαλύτερη μείωση. Μετά από 48 εβδομάδες, τα διάμεσα επίπεδα της LDL-C ήταν περίπου 51% χαμηλότερα στην ομάδα της εβολοκουμάμπης σε σύγκριση με την ομάδα του εικονικού φαρμάκου, φτάνοντας τα 52 mg/dL έναντι 111 mg/dL.
Λιγότερα εμφράγματα και εγκεφαλικά επεισόδια
Κατά τη διάρκεια μιας περιόδου παρακολούθησης που άγγιξε τα πέντε έτη, όσοι έλαβαν εβολοκουμάμπη επιπλέον της βασικής τους θεραπείας είχαν 31% χαμηλότερο κίνδυνο να εμφανίσουν το πρώτο τους σοβαρό καρδιαγγειακό επεισόδιο. Στα επεισόδια αυτά συμπεριλαμβάνονταν ο θάνατος από στεφανιαία νόσο, το έμφραγμα και το ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Στο τέλος της πενταετίας, το 5% των ασθενών στην ομάδα της εβολοκουμάμπης είχε εμφανίσει κάποιο επεισόδιο, σε σύγκριση με το 7,1% στην ομάδα του εικονικού φαρμάκου.
Ασφάλεια και μελλοντικές μελέτες
Οι σοβαρές παρενέργειες αναφέρθηκαν σε παρόμοια ποσοστά και στις δύο ομάδες, γεγονός που δείχνει ότι η θεραπεία ήταν γενικά καλά ανεκτή από τους ασθενείς.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι θα χρειαστούν επιπλέον μελέτες για να διαπιστωθεί εάν τα οφέλη αυτά αφορούν και άλλες ομάδες υψηλού κινδύνου που δεν έχουν ακόμη αναπτύξει αθηροσκλήρωση.