Η απώλεια βάρους μετά τα 50 δεν αφορά μόνο την εμφάνιση ή τον αριθμό που δείχνει η ζυγαριά. Μπορεί να συνδέεται και με την καλύτερη υγεία της καρδιάς, ακόμη κι αν κάποιος έχει περάσει αρκετά χρόνια με παραπανίσια κιλά. Αυτό υποστηρίζει νέα έρευνα από το University College London (UCL), η οποία έρχεται να αναδείξει τη σημασία της διαχείρισης του σωματικού βάρους στη μέση ηλικία.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, άνθρωποι που ήταν υπέρβαροι αλλά κατάφεραν να χάσουν βάρος στη δεκαετία των 50 παρουσίαζαν, στην ηλικία των 62 ετών, καρδιομεταβολικούς δείκτες παρόμοιους με εκείνους που διατηρούσαν φυσιολογικό βάρος σε όλη την ενήλικη ζωή τους.
Το ενδιαφέρον είναι ότι δεν χρειάστηκε απαραίτητα μια εντυπωσιακή αλλαγή. Ακόμη και μια σχετικά μικρή, αλλά σταθερή μείωση του σωματικού βάρους φάνηκε να συνδέεται με καλύτερη καρδιομεταβολική υγεία.
Τι έδειξε η μελέτη για την απώλεια βάρους
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα για περισσότερους από 6.000 ανθρώπους που γεννήθηκαν στη Μεγάλη Βρετανία την ίδια εβδομάδα του 1958 και συμμετείχαν στη μακροχρόνια έρευνα National Child Development Study.
Η επιστημονική ομάδα παρακολούθησε την εξέλιξη του Δείκτη Μάζας Σώματος των συμμετεχόντων από τη νεαρή ενήλικη ζωή τους, καταγράφοντας το υψηλότερο βάρος που είχαν φτάσει έως την ηλικία των 42 ετών.
Στη συνέχεια, εξέτασε εάν είχαν χάσει ή πάρει τουλάχιστον το 5% του σωματικού τους βάρους μέχρι την ηλικία των 50 ετών και εάν είχαν διατηρήσει αυτή τη μεταβολή μέχρι τα 55.
Στην ηλικία των 62 ετών αξιολογήθηκαν δείκτες καρδιομεταβολικής υγείας, όπως η αρτηριακή πίεση, τα επίπεδα χοληστερόλης και οι δείκτες φλεγμονής.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες που διατηρούσαν φυσιολογικό βάρος σε όλη την ενήλικη ζωή τους είχαν συνολικά την καλύτερη καρδιομεταβολική εικόνα.
Ωστόσο, όσοι ήταν υπέρβαροι και στη συνέχεια έχασαν βάρος παρουσίαζαν αντίστοιχα ευνοϊκούς δείκτες υγείας. Αντίθετα, εκείνοι που παρέμειναν υπέρβαροι ή πήραν επιπλέον κιλά είχαν δυσμενέστερα αποτελέσματα.
Τη χειρότερη καρδιομεταβολική εικόνα παρουσίαζαν οι άνθρωποι που είχαν παχυσαρκία για μεγάλο χρονικό διάστημα, εμφάνισαν παχυσαρκία αργότερα ή παρουσίαζαν σημαντικές αυξομειώσεις βάρους.
Γιατί τα 50 μπορεί να είναι μια σημαντική ηλικία για την καρδιά;
Η μέση ηλικία συνοδεύεται συχνά από αλλαγές στον μεταβολισμό, τη μυϊκή μάζα και την κατανομή του σωματικού λίπους. Παράλληλα, παράγοντες όπως η καθιστική ζωή, οι αυξημένες υποχρεώσεις και οι ορμονικές μεταβολές μπορεί να δυσκολεύουν τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι οι προσπάθειες για καλύτερη υγεία έχουν μικρότερη αξία όσο μεγαλώνουμε.
Η επικεφαλής της μελέτης, Δρ Χάρις Μπρίτζερ Στατς, από το Κέντρο Διαχρονικών Μελετών του University College London, επισήμανε ότι η γήρανση συχνά παρουσιάζεται ως μια διαδικασία αναπόφευκτης επιδείνωσης της υγείας, όμως τα νέα ευρήματα δείχνουν ότι αυτό δεν είναι δεδομένο.
Όπως εξήγησε, ακόμη και μια μέτρια μείωση του βάρους στη δεκαετία των 50 μπορεί να συνδέεται με ουσιαστικά οφέλη για την υγεία, ενδεχομένως βελτιώνοντας την ποιότητα ζωής και μειώνοντας τον κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων.
Το μυστικό δεν είναι μόνο να χάσουμε κιλά
Ένα από τα σημαντικότερα μηνύματα της έρευνας αφορά τη διατήρηση του βάρους σε βάθος χρόνου.
Οι επιστήμονες δεν εξέτασαν μόνο εάν οι συμμετέχοντες είχαν αδυνατίσει, αλλά και εάν κατάφεραν να διατηρήσουν την αλλαγή για αρκετά χρόνια.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι επαναλαμβανόμενες αυξομειώσεις βάρους δεν συνδέθηκαν με την ίδια ευνοϊκή καρδιομεταβολική εικόνα που παρατηρήθηκε στους ανθρώπους με σταθερή απώλεια.
Η συν-συγγραφέας της μελέτης, Δρ Λόρα Χιμένο, τόνισε επίσης τη σημασία της αποφυγής περαιτέρω αύξησης του βάρους στη μέση ηλικία, καθώς αυτή συνδέθηκε σταθερά με ταχύτερη επιδείνωση των δεικτών καρδιακής υγείας.
Τα ευρήματα υπογραμμίζουν την αξία μιας μακροπρόθεσμης προσέγγισης, αντί για αυστηρές δίαιτες και προσωρινές αλλαγές που είναι δύσκολο να διατηρηθούν.
Μικρές αλλαγές, σημαντικά οφέλη
Η φροντίδα της καρδιάς δεν βασίζεται σε ακραίους περιορισμούς. Η ισορροπημένη διατροφή, η τακτική σωματική δραστηριότητα, ο επαρκής ύπνος και η σταδιακή υιοθέτηση πιο υγιεινών συνηθειών μπορούν να συμβάλουν στη συνολική καρδιομεταβολική υγεία.
Για όσους έχουν πολύ παραπάνω βάρος, ακόμη και μια μέτρια απώλεια μπορεί να αποτελέσει έναν ρεαλιστικό στόχο, εφόσον είναι κατάλληλη για την κατάσταση της υγείας τους και πραγματοποιείται με ασφαλή τρόπο.
Βέβαια, η συγκεκριμένη μελέτη ήταν παρατηρητική. Επομένως, τα αποτελέσματά της δεν αποδεικνύουν ότι η απώλεια βάρους από μόνη της προκάλεσε τη βελτίωση των καρδιομεταβολικών δεικτών, ούτε ότι όλοι οι άνθρωποι θα έχουν τα ίδια οφέλη.
Αναδεικνύουν, ωστόσο, ένα αισιόδοξο μήνυμα: η μέση ηλικία δεν είναι το τέλος των ευκαιριών για καλύτερη υγεία, αλλά μπορεί να αποτελέσει την αρχή μιας ουσιαστικής αλλαγής.