Η ντομάτα είναι γνωστή κυρίως για το λυκοπένιο, την ουσία που της χαρίζει το χαρακτηριστικό κόκκινο χρώμα και έχει μελετηθεί για τις αντιοξειδωτικές της ιδιότητες.
Όμως οι επιστήμονες εξετάζουν πλέον και ένα λιγότερο γνωστό συστατικό της: τη φυτοΐνη (phytoene). Πρόκειται για μια άχρωμη ουσία που συμμετέχει στα πρώτα στάδια της παραγωγής του λυκοπενίου και άλλων καροτενοειδών στα φυτά.
Νέα μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο Tufts στις ΗΠΑ έδειξε ότι η φυτοΐνη μπορεί να έχει ευεργετική επίδραση στο ήπαρ. Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Molecular Nutrition & Food Research, βρίσκεται σε πειραματικό στάδιο.
Το εύρημα μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για νέες μελέτες σχετικά με τον ρόλο των συστατικών των τροφίμων στη μεταβολική υγεία. Δεν αποτελεί, όμως, ακόμη απόδειξη ότι η φυτοΐνη προστατεύει το ανθρώπινο ήπαρ.
Τι είναι η λιπώδης νόσος του ήπατος;
Η μεταβολικά σχετιζόμενη στεατωτική νόσος του ήπατος (MASLD) εμφανίζεται όταν συσσωρεύεται υπερβολικό λίπος μέσα στα ηπατικά κύτταρα.
Στα αρχικά στάδια μπορεί να μην προκαλεί καθόλου συμπτώματα. Σε ορισμένους ανθρώπους, όμως, η νόσος μπορεί να εξελιχθεί και να προκαλέσει φλεγμονή και βλάβη στο ήπαρ. Σε προχωρημένες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε ίνωση ή κίρρωση.
Η εμφάνισή της συνδέεται με πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων το αυξημένο σωματικό βάρος, η διατροφή, η σωματική αδράνεια και μεταβολικές διαταραχές.
Γι’ αυτό και οι επιστήμονες αναζητούν τρόπους με τους οποίους η διατροφή μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη μεταβολική υγεία.
Η ντομάτα είναι γεμάτη ευεργετικά συστατικά
Το λυκοπένιο είναι ίσως το πιο γνωστό καροτενοειδές της ντομάτας. Ωστόσο, η ντομάτα περιέχει πολλές ακόμη φυσικές ενώσεις.
Η φυτοΐνη είναι μία από αυτές. Είναι άχρωμη και αποτελεί πρόδρομη ουσία για τη δημιουργία του λυκοπενίου και άλλων καροτενοειδών.
Το ενδιαφέρον των ερευνητών για τη φυτοΐνη ενισχύθηκε από προηγούμενα πειράματα.
Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι τα πιθανά οφέλη της ντομάτας δεν οφείλονται σε ένα μόνο συστατικό, αλλά στον συνδυασμό πολλών ενώσεων που περιέχει.
Να τρώμε περισσότερες ντομάτες;
Οι ντομάτες μπορούν να αποτελούν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής, αλλά επί του παρόντος δεν αντιμετωπίζονται ως «θεραπεία» για το ήπαρ.
Εκτός από φυτοΐνη και λυκοπένιο, οι ντομάτες περιέχουν νερό, φυτικές ίνες, βιταμίνες και άλλα φυτικά συστατικά. Το ίδιο ισχύει και για πολλά άλλα φρούτα και λαχανικά.
Η φυτοΐνη δεν βρίσκεται αποκλειστικά στις ντομάτες. Έχει εντοπιστεί, μεταξύ άλλων, σε τρόφιμα όπως:
- καρότα
- κόκκινες πιπεριές
- καρπούζι
- βερίκοκα
- ροζ γκρέιπφρουτ
Άρα, το πιο ασφαλές μήνυμα από τη συγκεκριμένη έρευνα δεν είναι ότι πρέπει να αναζητήσουμε ένα «μαγικό» συστατικό, αλλά ότι μια διατροφή πλούσια σε ποικιλία φρούτων και λαχανικών αποτελεί αντικείμενο σημαντικής επιστημονικής μελέτης για τη μεταβολική υγεία.
Για την υγεία του ήπατος έχει σημασία ένα συνολικά ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο, η τακτική σωματική δραστηριότητα και η αντιμετώπιση παραγόντων που αυξάνουν τον μεταβολικό κίνδυνο, πάντα σύμφωνα με τις οδηγίες του γιατρού.