Ένα γρήγορο πρωινό, κάτι πρόχειρο στο γραφείο, ένα χορταστικό βραδινό. Μέχρι το τέλος της ημέρας μπορεί να έχουμε φάει αρκετό φαγητό, χωρίς όμως να έχουμε δώσει ιδιαίτερη σημασία στην ποικιλία και στη σύνθεση των γευμάτων μας. Το ερώτημα «χόρτασα;» απαντήθηκε. Το «πήρα όσα χρειάζομαι;» παραμένει ανοιχτό.
Η Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής, στις 16 Οκτωβρίου, μας δίνει την αφορμή να αναλογιστούμε αυτή τη διαφορά. Η επαρκής τροφή είναι απαραίτητη για τη ζωή. Εξίσου σημαντικό όμως, είναι να προσφέρει τα θρεπτικά συστατικά που υποστηρίζουν την υγεία μας.
Ο κορεσμός δεν λέει όλη την ιστορία
Οι θερμίδες αποτυπώνουν την ενέργεια που προσφέρει το φαγητό. Ο οργανισμός, όμως, χρειάζεται επίσης πρωτεΐνες, απαραίτητα λιπαρά, βιταμίνες και μέταλλα, ενώ οι φυτικές ίνες συμβάλλουν στην εύρυθμη λειτουργία του εντέρου. Το αίσθημα πληρότητας μετά από ένα γεύμα δεν αποτελεί απόδειξη ότι καλύφθηκαν όλες αυτές οι ανάγκες.
Τα γεύματά μας μπορεί να παρέχουν αρκετή (ή και περισσότερη) ενέργεια από όση χρειαζόμαστε, αλλά να μην προσφέρουν επαρκείς ποσότητες συγκεκριμένων θρεπτικών συστατικών.
Όταν το μενού περιορίζεται
Η καθημερινότητα ευνοεί τις επαναλήψεις. Αγοράζουμε όσα γνωρίζουμε, μαγειρεύουμε συχνά ό,τι προλαβαίνουμε και συνήθως καταλήγουμε σε λίγες, σταθερές επιλογές. Όταν, όμως, φρούτα, λαχανικά, όσπρια ή άλλες βασικές ομάδες τροφίμων μένουν συστηματικά εκτός, περιορίζονται και οι πηγές των θρεπτικών συστατικών.
Η ποικιλία είναι κομβικής σημασίας, μιας και διαφορετικά τρόφιμα προσφέρουν διαφορετικούς συνδυασμούς πολύτιμων συστατικών. Δεν χρειάζεται κάθε πιάτο να τα περιλαμβάνει όλα ούτε κάθε ημέρα να συνοδεύεται από ένα καινούργιο μενού. Χρειάζεται, όμως, η διατροφή μας συνολικά να αφήνει χώρο σε περισσότερες επιλογές. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναγνωρίζει την επάρκεια, την ισορροπία, το μέτρο και την ποικιλία ως βασικές αρχές μιας υγιεινής διατροφής.
Οι προσθήκες που εμπλουτίζουν το φαγητό
Ένας πρακτικός τρόπος για να ξεκινήσουμε είναι να αναρωτηθούμε τι μπορούμε να προσθέσουμε στα γεύματα που ήδη απολαμβάνουμε. Στο γιαούρτι, μερικά κομμάτια από το αγαπημένο μας εποχικό φρούτο και λίγους ανάλατους ξηρούς καρπούς. Στα ζυμαρικά, λαχανικά και ρεβίθια. Στο σάντουιτς, ψωμί ολικής άλεσης, αυγό και ντομάτα.
Οι συνδυασμοί αυτοί εμπλουτίζουν το γεύμα και ενισχύουν το αίσθημα της πληρότητας χωρίς να απαιτούν περίπλοκες συνταγές. Δεν έχουν όλοι, ωστόσο, τις ίδιες δυνατότητες. Το κόστος, το ωράριο εργασίας και η πρόσβαση σε τρόφιμα επηρεάζουν ουσιαστικά τις επιλογές μας. Η καλή διατροφή προϋποθέτει και συνθήκες που την καθιστούν εφικτή.
Το επόμενο βήμα, λοιπόν, μπορεί να είναι μικρό και να περιλαμβάνει ένα πιο πλήρες πρωινό, ένα πιάτο όσπρια μέσα στην εβδομάδα, μεγαλύτερη ποικιλία στις σαλάτες μας. Έτσι, το μενού της καθημερινότητας γίνεται σταδιακά πιο πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά κι εμείς απολαμβάνουμε και επωφελούμαστε όλο και περισσότερο.