Επιστημονική ανασκόπηση, στην οποία συμπεριλήφθηκαν 52 δημοσιευμένες μελέτες, έδειξαν εάν και σε ποιον βαθμό η κατανάλωση πεκάν μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της καρδιομεταβολικής υγείας και της συνολικής ποιότητας της διατροφής.
Τα πεκάν είναι ένας ξηρός καρπός που προέρχεται από το δέντρο Carya illinoinensis και αποτελεί έναν από τους λίγους βασικούς ξηρούς καρπούς που είναι γηγενείς της Βόρειας Αμερικής. Πέρα από τη χαρακτηριστική, βουτυρώδη γεύση τους, ξεχωρίζουν για τη θρεπτική τους αξία.
Σε επίπεδο συστατικών, τα πεκάν είναι πλούσια σε «καλά» λιπαρά — κυρίως μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά οξέα — τα οποία συνδέονται με καλύτερη καρδιαγγειακή υγεία. Παράλληλα περιέχουν φυτικές ίνες, φυτική πρωτεΐνη, βιταμίνη Ε (με τη μορφή τοκοφερολών), μέταλλα όπως μαγνήσιο, κάλιο και φώσφορο, καθώς και πολυφαινόλες. Οι πολυφαινόλες είναι αντιοξειδωτικές ενώσεις που βοηθούν στην προστασία των κυττάρων από το οξειδωτικό στρες, μια διαδικασία που σχετίζεται με τη γήρανση και την ανάπτυξη χρόνιων νοσημάτων.
Μια εκτενής επιστημονική ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nutrients, συγκέντρωσε περισσότερες από δύο δεκαετίες ερευνών σχετικά με τα πεκάν και την ανθρώπινη υγεία. Οι ερευνητές ανέλυσαν 52 κλινικές και επιδημιολογικές μελέτες από το 2000 έως το 2025, εξετάζοντας δείκτες που σχετίζονται με την καρδιά, τον μεταβολισμό, το σωματικό βάρος, τον κορεσμό, το μικροβίωμα και τη γνωστική λειτουργία.
Πεκάν – Πώς βοηθούν την καρδιά;
Το πιο σταθερό εύρημα της ανασκόπησης αφορά την επίδραση των πεκάν στο λιπιδαιμικό προφίλ, δηλαδή στα λιπαρά του αίματος. Σε αρκετές κλινικές δοκιμές, όταν τα πεκάν αντικαθιστούσαν άλλα σνακ ή τρόφιμα, μικρότερης θρεπτικής αξίας, παρατηρήθηκε μείωση της ολικής χοληστερόλης και της LDL («κακής») χοληστερόλης, καθώς και των τριγλυκεριδίων.
Τι σημαίνει αυτό όμως για τον οργανισμό; Υψηλά επίπεδα LDL χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων συνδέονται με αυξημένο κίνδυνο αθηροσκλήρωσης, δηλαδή με τη δημιουργία πλακών στα αγγεία, που μπορεί να οδηγήσει σε έμφραγμα ή εγκεφαλικό επεισόδιο. Όταν αυτοί οι δείκτες βελτιώνονται, μειώνεται ο συνολικός καρδιαγγειακός κίνδυνος. Με άλλα λόγια, τα πεκάν φαίνεται να συμβάλλουν στη διατήρηση πιο «καθαρών» και λειτουργικών αγγείων.
Επιπλέον, οι πολυφαινόλες και τα αντιοξειδωτικά που περιέχουν μπορεί να περιορίζουν την οξείδωση της LDL χοληστερόλης, η οποία παίζει κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη της αθηροσκλήρωσης.
Τι γίνεται με το σάκχαρο και το βάρος;
Τα δεδομένα για τη ρύθμιση του σακχάρου είναι λιγότερο ξεκάθαρα. Ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι όταν τα πεκάν αντικαθιστούν επεξεργασμένους υδατάνθρακες, μπορεί να βελτιώνεται η μεταγευματική απόκριση της γλυκόζης και της ινσουλίνης. Ωστόσο, τα αποτελέσματα δεν είναι απολύτως συνεπή και απαιτείται περαιτέρω έρευνα.
Σε ό,τι αφορά το σωματικό βάρος, τα στοιχεία είναι καθησυχαστικά. Παρότι τα πεκάν είναι θερμιδικά πυκνά, η κατανάλωσή τους δεν συνδέεται με αύξηση βάρους στις περισσότερες μελέτες. Οι όποιες μεταβολές κινούνται εντός φυσιολογικών ορίων. Αντίθετα, υπάρχουν ενδείξεις ότι ενισχύουν το αίσθημα κορεσμού και επηρεάζουν ορμόνες που σχετίζονται με τη ρύθμιση της όρεξης. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να βοηθούν στην καλύτερη διαχείριση της πείνας μέσα στην ημέρα.
Ποιότητα διατροφής και νέες ερευνητικές κατευθύνσεις
Η ανασκόπηση δείχνει επίσης ότι άτομα που καταναλώνουν πεκάν έχουν συνολικά καλύτερη ποιότητα διατροφής, σύμφωνα με τον Δείκτη Υγιεινής Διατροφής (Healthy Eating Index). Δηλαδή, τα πεκάν φαίνεται να εντάσσονται ευκολότερα σε ένα ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο, όταν αντικαθιστούν λιγότερο υγιεινές επιλογές.
Πεδία όπως η υγεία του εντέρου και η γνωστική λειτουργία βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο διερεύνησης. Η πιθανή επίδραση των πεκάν στο μικροβίωμα και στη σύνδεση καρδιάς–εγκεφάλου αποτελεί αντικείμενο μελλοντικών μελετών.
Συμπερασματικά, με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, τα πεκάν δεν είναι κάποια «μαγική τροφή». Ωστόσο, όταν εντάσσονται σε ένα υγιεινό, ισορροπημένο διατροφικό πρότυπο, μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της χοληστερόλης και στην ενίσχυση της καρδιαγγειακής προστασίας.
Με άλλα λόγια, λειτουργούν ως ένα ακόμη διατροφικό εργαλείο για τη φροντίδα της καρδιάς, όχι από μόνα τους, αλλά ως μέρος μιας συνολικά υγιεινής διατροφής.
Φωτογραφία: istock
