
Ψωμί, ρύζι, ζυμαρικά. Είναι συνήθως τα πρώτα τρόφιμα που κόβουμε όταν αποφασίζουμε να προσέξουμε τη διατροφή μας. Μια νέα διατροφική πυραμίδα, όμως, αλλάζει τα δεδομένα και στρέφει την προσοχή μας στο πραγματικό ζητούμενο. Δεν έχει σημασία να περιορίσουμε τους υδατάνθρακες, αλλά να δούμε ποιους διαλέγουμε και με τι τους συνδυάζουμε στο πιάτο μας.
Η νέα αυτή πρόταση, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Advances in Nutrition, βάζει τις τροφές φυτικής προέλευσης στη βάση της καθημερινής μας διατροφής. Παράλληλα, δίνει προτεραιότητα στους ποιοτικούς υδατάνθρακες, εκείνους που είναι πλούσιοι σε φυτικές ίνες και θρεπτικά συστατικά.
Για τη διαμόρφωσή της, η ερευνητική ομάδα με επικεφαλής την Κάρεν Ντέλα Κόρτε, από το Πανεπιστήμιο Brigham Young, συνέκρινε διατροφικές οδηγίες διαφορετικών χωρών και ανέλυσε περισσότερες από 250 επιστημονικές μελέτες. Στόχος ήταν να συγκεντρωθούν οι κοινές αρχές της υγιεινής διατροφής σε έναν πρακτικό οδηγό που προσαρμόζεται σε κάθε γαστρονομική κουλτούρα.
Αξίζει, ωστόσο, να σημειωθεί ότι πρόκειται για μια επιστημονική πρόταση και όχι για επίσημο κανόνα που αντικαθιστά αυτομάτως τις εθνικές συστάσεις κάθε χώρας.
Όλοι οι υδατάνθρακες δεν είναι ίδιοι
Η νέα πυραμίδα ενθαρρύνει την κατανάλωση λαχανικών, φρούτων, οσπρίων και δημητριακών ολικής άλεσης. Παράλληλα, συστήνει τον περιορισμό των επεξεργασμένων δημητριακών και των ζαχαρούχων ροφημάτων. Η διάκριση έχει σημασία, μιας και οι υδατάνθρακες διαφέρουν σημαντικά ως προς τις φυτικές ίνες, τα υπόλοιπα θρεπτικά συστατικά και την επίδρασή τους στο σάκχαρο.
Γι’ αυτό, οι ερευνητές προτείνουν να μη μένουμε μόνο στα συνολικά γραμμάρια υδατανθράκων. Οι φυτικές ίνες, ο βαθμός επεξεργασίας και ο τρόπος με τον οποίο ένα τρόφιμο επηρεάζει τα επίπεδα σακχάρου είναι τα στοιχεία που καθορίζουν την ποιότητά του. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι πρέπει να κάνουμε περίπλοκους υπολογισμούς σε κάθε γεύμα. Ένας απλός, πρακτικός κανόνας είναι να προτιμάμε συχνότερα τις ανεπεξέργαστες τροφές, όπως για παράδειγμα όσπρια και δημητριακά ολικής άλεσης, αντί για τα επεξεργασμένα.
Περισσότερες φυτικές πρωτεΐνες, καλύτερες επιλογές λιπαρών
Αντίστοιχη έμφαση δίνεται στην προέλευση της πρωτεΐνης. Φασόλια, ρεβίθια και φακές μπαίνουν πιο συχνά στο πιάτο μας, ενώ το κόκκινο και το επεξεργασμένο κρέας περιορίζονται. Η προσέγγιση αυτή δεν απαιτεί την αποχή από όλα τα ζωικά τρόφιμα. Ψάρια, πουλερικά, αυγά και γιαούρτι έχουν κανονικά θέση στο καθημερινό μενού, ανάλογα με τις ανάγκες και τις προτιμήσεις κάθε ανθρώπου.
Στα λιπαρά, προτεραιότητα έχουν οι πηγές ακόρεστων (και πιο ωφέλιμων) λιπαρών, όπως το ελαιόλαδο. Έτσι, αντί για γενικές οδηγίες, ξέρουμε πλέον ποιες τροφές να προτιμάμε.
Από τη διατροφική πυραμίδα στο πιάτο μας
Οι αρχές της πυραμίδας μπορούν να εφαρμοστούν με απλές αλλαγές:
- Βάλτε συχνότερα όσπρια στο εβδομαδιαίο μενού και δώστε περισσότερη έμφαση στα λαχανικά, αντί να οργανώνετε κάθε γεύμα γύρω από το κρέας.
- Προτιμήστε ψωμί ολικής άλεσης και δημητριακά πλούσια σε φυτικές ίνες.
- Επιλέξτε για σνακ φρούτα, ξηρούς καρπούς ή λαχανικά με χούμους.
- Χρησιμοποιήστε ελαιόλαδο στο μαγείρεμα.
- Αντικαταστήστε τα ζαχαρούχα ροφήματα με νερό.
Για εμάς εδώ, βέβαια, που έχουμε μεγαλώσει με τις αρχές της μεσογειακής διατροφής, πολλές από αυτές τις επιλογές είναι ήδη γνώριμες. Η νέα αυτή πρόταση έρχεται ουσιαστικά να τις επιβεβαιώσει και να τις εντάξει σε ένα σύγχρονο πλαίσιο, αφήνοντας χώρο για τοπικά προϊόντα και προσωπικές προτιμήσεις. Σε κάθε περίπτωση, η πυραμίδα λειτουργεί ως ένας γενικός οδηγός, καθώς οι ποσότητες και οι επιμέρους επιλογές χρειάζεται πάντα να προσαρμόζονται στις ανάγκες του καθενός.



