Μπορεί ένα πολύ θορυβώδες περιβάλλον να μας κάνει να τρώμε πιο γρήγορα και ενδεχομένως περισσότερο; Σύμφωνα με την επιστήμη όσο λιγότερο προσέχουμε το γεύμα μας, τόσο πιο εύκολο είναι να χάσουμε την επαφή με τα σημάδια που μας στέλνει το σώμα μας, αν έχε χορτάσει ή όχι.
Τι είναι το “crunch effect”;
Όταν τρώμε, δεν χρησιμοποιούμε άλλωστε μόνο τη γεύση και την όσφρηση. Ακούμε επίσης το φαγητό. Ο ήχος ενός τραγανού μήλου, των δημητριακών ή ενός παξιμαδιού αποτελεί μέρος της εμπειρίας του φαγητού. Μάλιστα, έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Food Quality and Preference εξέτασε αυτό το φαινόμενο, γνωστό ως «crunch effect».
Τα ευρήματα έδειξαν ότι όταν οι ήχοι που παράγει το φαγητό γίνονται λιγότερο αντιληπτοί, μπορεί να αυξηθεί η ποσότητα που καταναλώνουμε σε συγκεκριμένες συνθήκες. Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα θορυβώδες εστιατόριο θα μας κάνει αυτόματα να φάμε περισσότερο. Ίσως, όμως, επισημαίνει ότι οι αισθήσεις μας μπορεί να παίζουν μεγαλύτερο ρόλο στη διατροφική μας συμπεριφορά απ’ όσο φανταζόμαστε.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα ίσως είναι η απόσπαση
Η δυνατή μουσική μπορεί να είναι μόνο ένα κομμάτι του παζλ. Πολύ συχνά τρώμε ενώ ταυτόχρονα κάνουμε κάτι άλλο. Βλέπουμε ένα βίντεο στο κινητό μας, απαντάμε σε μηνύματα, δουλεύουμε στον υπολογιστή ή συζητάμε έντονα με κάποιον. Το γεύμα γίνεται σχεδόν «παράλληλη δραστηριότητα».
Όταν η προσοχή μας είναι στραμμένη αλλού, μπορεί να δυσκολευτούμε περισσότερο να αντιληφθούμε πότε πραγματικά έχουμε χορτάσει. Επιπλέον, όταν τρώμε γρήγορα, το σώμα δεν έχει τον ίδιο χρόνο να μας δώσει τα φυσιολογικά σήματα κορεσμού.
Έτσι, ένα γεύμα που ξεκίνησε με την πρόθεση να φάμε «λίγο» μπορεί εύκολα να καταλήξει σε δεύτερη μερίδα ή σε ένα επιπλέον γλυκό.
Μήπως φταίει και το περιβάλλον;
Σκεφτείτε ένα μοντέρνο εστιατόριο με χαμηλό φωτισμό, δυνατή μουσική και πολύ κόσμο. Η ατμόσφαιρα μπορεί να είναι ευχάριστη, αλλά δεν είναι απαραίτητα ιδανική για να προσέχουμε τι και πόσο τρώμε. Έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nutrients βρήκε μια μικρή θετική συσχέτιση μεταξύ μουσικής και πρόσληψης τροφής. Ωστόσο, τα αποτελέσματα διαφέρουν ανάλογα με τις συνθήκες και δεν αποδεικνύουν ότι ο θόρυβος προκαλεί από μόνος του μεγαλύτερη κατανάλωση.
Σαφώς και δεν χρειάζεται να τρώμε σε απόλυτη ησυχία ούτε να “απαγορεύσουμε” την τηλεόραση στο σπίτι. Μπορούμε, όμως, να κάνουμε το γεύμα λίγο πιο συνειδητό. Δοκιμάστε να χαμηλώσετε την τηλεόραση ή τη μουσική. Αφήστε για λίγο το κινητό στην άκρη. Μασήστε πιο αργά και παρατηρήστε τη γεύση και την υφή του φαγητού. Και πριν αποφασίσετε να ξαναγεμίσετε το πιάτο σας, κάντε μια μικρή παύση. Μερικά δευτερόλεπτα προσοχής μπορεί να είναι αρκετά για να αναρωτηθείτε: «Πεινάω πραγματικά ή απλώς συνεχίζω να τρώω επειδή το φαγητό βρίσκεται μπροστά μου;»