«Σεβάσου με» είναι μια φράση που ακούμε συχνά σε σχέσεις, σε οικογένειες, σε χώρους εργασίας, στα social media. Λες και ο σεβασμός είναι κάτι που μπορεί να επιβληθεί, να διεκδικηθεί με ένταση ή να απονεμηθεί αυτόματα χάρη σε έναν τίτλο, μια ηλικία ή μια θέση ισχύος.
δεν αντιδρούμε μόνο.
Επιλέγουμε.
Αυτή η δυνατότητα επιλογής είναι που στηρίζει την ηθική ευθύνη. Η κριτική σκέψη, η αναλυτική ικανότητα, η αυτοδιαχείριση και η συναισθηματική ρύθμιση δεν είναι απλώς γνωστικές δεξιότητες· είναι οι εσωτερικοί μηχανισμοί πάνω στους οποίους χτίζεται η ηθική συμπεριφορά.
Και μέσα σε αυτό το πεδίο —ανάμεσα στη σκέψη, στην επιλογή και στην πράξη— γεννιέται και ο σεβασμός.
Γιατί δεν μπορούμε να απαιτήσουμε τον σεβασμό
Η σύγχρονη κουλτούρα συχνά μπερδεύει την αξιοπρέπεια με τον σεβασμό. Κάθε άνθρωπος έχει εγγενή αξία και δικαιούται να μην κακοποιείται, να μην ταπεινώνεται, να μην εξευτελίζεται. Αυτό είναι αδιαπραγμάτευτο.
Όμως ο αυθεντικός, βαθύς, αμοιβαίος σεβασμός είναι κάτι περισσότερο από τη βασική ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Προκύπτει μέσα από την εμπειρία της ηθικής συνέπειας.
Αυτό σημαίνει ότι:
- δεν αρκεί να λες «είμαι άξιος σεβασμού»,
- δεν αρκεί να έχεις εξουσία,
- δεν αρκεί να έχεις δίκιο σε μια διαφωνία,
- δεν αρκεί να σε φοβούνται.
Ο σεβασμός εμφανίζεται όταν οι άλλοι αναγνωρίζουν ότι οι πράξεις σου έχουν ηθικό βάρος, συνέπεια και ακεραιότητα.